Xây trại heo khổng lồ ngay đầu nguồn cấp nước cho hơn 10 triệu dân

154
Xây trại heo khổng lồ ngay đầu nguồn cấp nước
Xây trại heo khổng lồ ngay đầu nguồn cấp nước cho hơn 10 triệu dân

Đến giữa tháng 10/2018, công trình xây dựng trại heo với quy mô khổng lồ bên hồ Trị An đã gần hoàn thiện với hơn hàng chục dãy nhà và chuồng trại kiên cố.

Một trang trại nuôi heo nái với quy mô gần 14.000m, được xây dựng ngay trên đầu nguồn cấp nước của Đồng Nai và TP.HCM. Công trình này không chỉ phá vỡ quy hoạch, có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường rất cao mà đây còn là nguồn phát tán dịch bệnh cực kỳ nguy hiểm…

Đầu tháng 10/2018, khi đập thủy điện Trị An (tỉnh Đồng Nai) ngưng xả nước, nhiều người dân kéo đến đây bắt cá rất ngạc nhiên khi thấy sát bên bờ hồ, xuất hiện một công trình xây dựng đồ sộ, rộng gấp nhiều lần sân bóng. Vì sao khu vực gần lòng hồ Trị An vốn từng được bảo vệ nghiêm ngặt lại xuất hiện một công trình như thế?

Xây trại heo theo quy trình ngược

Theo ghi nhận, đến giữa tháng 10/2018, công trình bên hồ Trị An đã xây dựng gần hoàn thiện với hơn hàng chục dãy nhà và chuồng trại khá kiên cố. Công trình nằm gần sát mép nước hồ Trị An, thuộc ấp 94, xã Túc Hưng, H.Định Quán, tỉnh Đồng Nai. Khu vực này khá vắng vẻ người dân sinh sống, công trình lại không treo biển thông báo nên ngay cả người dân địa phương cũng không hay biết về việc xuất hiện một công trình như thế.

“Nghe nói họ xây trại nuôi heo nái quy mô tới mấy ngàn con. Khu vực đó trước đây là đất trồng rừng, thuộc khu lòng hồ Trị An, được bảo vệ khá nghiêm ngặt, không hiểu sao bây giờ họ lại cho làm trại heo. Những người lớn tuổi trong ấp kể lại, trước đây, có lúc nước hồ dâng cao tới chỗ đang xây trại. Nếu mai mốt trại heo hoạt động mà bị ngập nước thì bao nhiêu chất dơ bẩn ở đó sẽ cuốn hết ra hồ” – một người dân địa phương chia sẻ nỗi lo ngại.

Xây trại heo khổng lồ ngay đầu nguồn cấp nước ảnh 2
Trang trại heo khổng lồ xây dựng sát bên hồ Trị An – nguồn cấp nước quan trọng cho TP.HCM và tỉnh Đồng Nai

Theo tài liệu thu thập được, công trình trên là dự án xây dựng trang trại chăn nuôi heo nái với diện tích hơn 13.770m2, lượng heo khoảng 2.400 con. Dự án do Công ty TNHH MTV Phan Thị Trâm làm chủ đầu tư. Điều khá bất thường là dù công trình đã xây dựng gần hoàn thiện nhưng báo cáo đánh giá tác động môi trường (ĐTM) lại chưa được phê duyệt. Cụ thể, cho đến cuối tháng 9/2018, khi các dãy chuồng trại đã xây dựng xong và lắp đặt máy móc, thiết bị để chuẩn bị nuôi heo, một số cơ quan chức năng tỉnh Đồng Nai mới đi khảo sát thực tế để đo đạc nhằm xem xét, thẩm định hồ sơ ĐTM.

Một lãnh đạo Cục Kiểm soát bảo vệ môi trường thuộc Tổng cục Môi trường, Bộ Tài nguyên và Môi trường cho biết, theo quy định của Luật Bảo vệ môi trường, ĐTM phải được thẩm định, phê duyệt trước rồi mới đến bước cấp phép xây dựng công trình. Đặc biệt, với những công trình lớn, có nguy cơ ô nhiễm cao như trang trại heo thì quy trình thực hiện ĐTM càng phải được thực hiện kỹ càng, nghiêm ngặt hơn.

“Với quy mô trại heo như thế, đầu tiên phải xem xét quy hoạch một cách cẩn thận; nếu phù hợp quy hoạch mới thực hiện ĐTM nhằm đánh giá những tác động của công trình đến môi trường xung quanh. Đây là những công việc bắt buộc phải thực hiện trước. Công trình đã xây gần xong mới làm ĐTM thì đúng là làm theo quy trình ngược, giống như hợp thức hóa chuyện đã rồi. Quy trình như vậy là sai phạm” – vị này giải thích.

Mối đe dọa nguồn cấp nước quan trọng

Dự án trang trại heo khổng lồ tại H.Định Quán không chỉ bất thường ở chỗ công trình được xây dựng cấp tốc khi chưa có ĐTM mà vị trí xây dựng cũng cực kỳ nguy hiểm vì nằm ngay trên đầu nguồn cấp nước của cả tỉnh Đồng Nai và TP.HCM.

Hiện nay, phía hạ nguồn của lưu vực hồ Trị An – sông Đồng Nai có rất nhiều nhà máy cấp nước. Chỉ tính riêng TP.HCM, đã có 3 nhà máy lấy nước thô từ sông Đồng Nai để đưa về Q.Thủ Đức xử lý và cung cấp cho hơn một nửa dân số của TP.HCM. Nếu cộng với số dân của tỉnh Đồng Nai, số người sử dụng nước từ lưu vực sông Đồng Nai là hơn 10 triệu người tính đến thời điểm hiện tại.

Xây trại heo khổng lồ ngay đầu nguồn cấp nước ảnh 1
Mối đe dọa tìm ẩn cho hơn 10 triệu dân

Tổng công ty Cấp nước Sài Gòn TNHH MTV (Sawaco) cho biết, hiện nay, sông Đồng Nai đang bị ô nhiễm do các nguồn thải từ hoạt động công nghiệp, nông nghiệp; một số chỉ tiêu ô nhiễm trong nước sông Đồng Nai có xu hướng tăng cao, buộc công ty phải liên tục nghiên cứu và cải tiến công nghệ để đảm bảo chất lượng nước sạch cung cấp cho người dân.

“Trước đây, có thời điểm, nước sông Đồng Nai ô nhiễm quá nghiêm trọng nên TP.HCM từng tính đến phương án xây đường ống dẫn nước trực tiếp từ hồ Trị An về, nhưng phương án này quá tốn kém. Do đó, nếu nước hồ Trị An bị ô nhiễm, hoạt động cấp nước dưới hạ nguồn sẽ rất gay go” – một vị cựu lãnh đạo của Sawaco nhận định.

Lo ngại về tình trạng ô nhiễm nguồn nước sắp tới khi trang trại heo đi vào hoạt động là hoàn toàn có căn cứ, vì theo ghi nhận của chính Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Đồng Nai, công tác bảo vệ môi trường trong chăn nuôi của tỉnh hiện đã trở thành vấn đề cấp bách. Cụ thể, các công trình môi trường tại các trại chăn nuôi của tỉnh hoạt động chưa đạt yêu cầu theo quy định nên đã và đang gây ra ô nhiễm, tác động xấu đến chất lượng môi trường đất, môi trường nước và cả môi trường không khí, dẫn đến thường xuyên bị người dân khiếu kiện.

Tiến sĩ Phạm Viết Thuận – Viện trưởng Viện Kinh tế tài nguyên môi trường TP.HCM – cho rằng, việc xây trang trại heo ngay đầu nguồn cấp nước là không thể chấp nhận được: “Trại heo không chỉ có nguy cơ gây ô nhiễm nguồn nước rất cao mà còn là nguồn lây lan dịch bệnh cực kỳ nguy hiểm. Khi trại heo xảy ra dịch bệnh, các vi khuẩn, vi trùng gây bệnh phát tán vào nguồn nước thì cả một lưu vực rộng lớn sẽ bị ảnh hưởng theo, rất khó khiểm soát. Tôi chưa thấy nơi nào lại quy hoạch trại nuôi heo ngay đầu nguồn nước cả”